Ana Sayfa

📊 Popülasyon Genetiği Simülatörü

Hardy-Weinberg dengesini keşfedin, evrimsel güçlerin (genetik sürüklenme, doğal seçilim, gen akışı, mutasyon) alel frekanslarını nasıl değiştirdiğini gözlemleyin!

📐 Hardy-Weinberg Denge Denklemi

p² + 2pq + q² = 1
p = Dominant alel frekansı (A) q = Resesif alel frekansı (a) p + q = 1
p² = AA genotip frekansı 2pq = Aa genotip frekansı q² = aa genotip frekansı

Hardy-Weinberg Denge Simülasyonu

100
0.50
p (A) = 0.50 q (a) = 0.50
50%
50%

AA (p²)

25
0.25

Aa (2pq)

50
0.50

aa (q²)

25
0.25

Toplam

100
birey

Popülasyon Görselleştirmesi

AA (Homozigot Dominant)
Aa (Heterozigot)
aa (Homozigot Resesif)
📈 Nesiller Boyunca Alel Frekansı (p)
Nesil 1 Nesil 10

Genetik Sürüklenme Simülasyonu

50
0.50
📊 Genetik Sürüklenme - Alel Frekansı Değişimi

Genetik Sürüklenme Nedir?

Alel frekanslarının şans eseri değişmesidir. Küçük popülasyonlarda etkisi daha büyüktür. Rastgele örnekleme nedeniyle oluşur.

Darboğaz Etkisi

Popülasyonun ani küçülmesi genetik çeşitliliği azaltır. Örnek: Kuzey fili fokları 20 bireye düştü.

Kurucu Etkisi

Küçük bir grup yeni popülasyon kurduğunda, alel frekansları orijinalden farklı olabilir. Örnek: Amish topluluğu.

Doğal Seçilim Simülasyonu

200
0.10
1.00
1.00
0.70

Genotip Fitness Değerleri

AA
1.00
Aa
1.00
aa
0.70
📈 Doğal Seçilim - Alel Frekansı Değişimi

Yönlü Seçilim

Bir fenotip diğerlerinden daha avantajlıdır. Örnek: Antibiyotik direnci, böcek ilaç direnci.

Dengeleştirici Seçilim

Heterozigotlar en yüksek fitness'a sahiptir. Örnek: Orak hücre anemisi ve sıtma direnci.

Parçalayıcı Seçilim

Uç fenotipler avantajlıdır, orta fenotipler dezavantajlı. Örnek: Afrika ispinozlarının gaga boyutu.

Gen Akışı (Göç) Simülasyonu

500
0.20
0.80
0.10
Göçmen Pop.
p = 0.80
m = 0.10
Ana Pop.
p = 0.20

Başlangıç p (Ana)

0.20

Göç Sonrası p'

-

Değişim (Δp)

-

Denge p (∞ nesil)

-

Gen Akışı Formülü

p' = p(1 - m) + pm × m
p' = yeni frekans | p = eski frekans | m = göç oranı | pm = göçmen frekansı

Gen Akışı Nedir?

Popülasyonlar arasında bireylerin (ve allelerinin) hareketi. Genetik çeşitliliği artırır ve popülasyonları homojenleştirir.

Etkileri

Popülasyonlar arası farklılıkları azaltır, yeni aleller getirir, lokal adaptasyonu engelleyebilir veya destekleyebilir.

Hardy-Weinberg Dengesi Koşulları

Bu koşullar sağlandığında alel frekansları nesilden nesile değişmez:

∞

Sonsuz Popülasyon

Genetik sürüklenme yok

🎲

Rastgele Çiftleşme

Eş seçiminde tercih yok

🚫

Mutasyon Yok

Yeni alel oluşmuyor

🔒

Göç Yok

Gen akışı yok

⚖️

Seçilim Yok

Tüm genotipler eşit fitness